Bir yumağın ortasına sarılan kâğıt band, o ipin kimlik kartıdır. Üzerindeki küçük yazılar ve işaretler, ipin hangi liften yapıldığını, ne kadar kalın olduğunu, hangi şişle örüleceğini ve bitmiş örgünün nasıl yıkanacağını anlatır. Bandrolü okumayı bilen biri, modeldeki ipi bulamadığında yerine uygun bir ip seçebilir, kaç yumak alacağını hesaplayabilir ve ton farkı sürprizinden korunur.
İçerik: ipin hangi liften yapıldığı
Bandın en üstünde genellikle lif oranları yazar: %55 pamuk ve %45 akrilik, %20 yün ve %80 akrilik ya da %100 mikropolyester gibi. Bu satır ipin sıcaklığını, nefes alıp almadığını, esnekliğini ve bakımını belirler. Yün oranı arttıkça örgü sıcaklaşır ama yıkamada daha dikkat ister; pamuk oranı arttıkça örgü serinler ama ağırlaşır. Mikropolyester ise yumuşak, hafif ve kolay bakılır bir liftir.
Gramaj ve metraj: kalınlığın gizli ölçüsü
Hemen her yumak 100 ya da 50 gramdır; asıl bilgiyi bu gramajın kaç metre ip taşıdığı verir. Aynı ağırlıkta ne kadar çok metre varsa ip o kadar incedir. Raflarımızdaki birkaç örnek farkı açıkça gösterir:
- Yaklaşık 9 metre: Alize Puffy; süper kalın, parmakla örülür.
- Yaklaşık 170 metre: Superlana Midi; kalın, kışlık.
- Yaklaşık 330 metre: Cotton Gold; orta kalınlık.
- Yaklaşık 550 metre: Angora Gold; ince ve uzun metrajlı.
Modeldeki ipi bulamadığınızda yerine koyacağınız ipin 100 gramdaki metresi, modeldekine ne kadar yakınsa sonuç o kadar benzer olur.
Şiş ve tığ numarası
Bandrolde genellikle bir şiş ve bir tığ simgesinin yanında milimetre cinsinden bir aralık yazar, örneğin 3,5–5 mm. Bu, üreticinin ipi denediği aralıktır. Alt uç sık ve sağlam, üst uç gevşek ve dökümlü bir doku verir. Elinizin örgü gerginliği de işin içine girer: sıkı örenler aralığın üst ucuna, gevşek örenler alt ucuna yaklaşmalıdır.
Örnek kare
Bazı bandrollerde küçük bir kare çizimi ve yanında iki sayı bulunur; örneğin 10 x 10 santimetrede 22 ilmek ve 28 sıra. Bu, önerilen şişle örülen bir örnek parçanın ölçüsüdür. Giysi örecekseniz kendi örnek karenizi örüp bu değerle karşılaştırmak, bedenin tutup tutmayacağını baştan gösterir.
Renk kodu ve lot numarası
Bandda iki ayrı numara vardır ve ikisi de önemlidir. Renk kodu, rengin kataloğdaki adıdır; aynı rengi tekrar almak istediğinizde bu kodu söylersiniz. Lot ya da parti numarası ise o yumağın hangi boya kazanından çıktığını gösterir. Aynı renk kodunun iki farklı lotu arasında gözle zor seçilen bir ton farkı olabilir; bu fark bitmiş bir kazakta ya da battaniyede çizgi gibi belirir. Bu yüzden:
- Bir işin bütün yumaklarını aynı lottan alın.
- Hesabınıza bir yedek yumak ekleyin; sonradan aynı lotu bulmak zor olabilir.
- İşi bitirene kadar bandrollerden birini saklayın.
Yıkama işaretleri
Bandın arkasındaki küçük semboller bitmiş örgünün bakımını anlatır. İçinde el olan bir leğen elde yıkamayı, leğendeki sayı en yüksek su sıcaklığını gösterir. Üstü çizili üçgen ağartıcı kullanılmayacağını, ütü simgesindeki nokta sayısı ütü ısısını söyler. İçinde daire olan kare kurutma makinesini anlatır; üstü çiziliyse makinede kurutmayın. Örgülerin çoğu düz bir yüzeyde kurutulmayı sever; askıda ıslak örgü kendi ağırlığıyla uzar.
Bandrolden yumak hesabına
Model "600 gram" diyorsa ve aynı metrajda bir ip kullanıyorsanız altı yumak alırsınız. Farklı bir ip kullanıyorsanız gram yerine metreyle hesap yapın: modelin istediği toplam metreyi kendi ipinizin bir yumağındaki metreye bölün ve sonucu yukarı yuvarlayın. Bandrolün fotoğrafını ya da modelin bilgilerini bize gönderirseniz, stoktaki serilerden uygun olanı ve yaklaşık yumak sayısını birlikte bulalım.
